Przyzwyczajenie i potrzeba nauczyły nas wiązać publikacje teoretycznoliterackie bądź to z prezentowaniem szkół badawczych, bądź z próbą odpowiedzi na konkretne zagadnienia domagające się rozwiązań. Tym razem postanowiliśmy odejść od tego modelu, by wrócić do podstawy, jaką jest status tekstu w robocie filologicznej. Świadomie zastępujemy tu w nawiązaniu do Tadeusza Kotarbińskiego układnie brzmiący termin praca robotą. Łączymy tę robotę z rzemiosłem filologicznym, zawężając jednocześnie znaczenie słowa tekst.
Uznajemy oczywiście zasadność przyjmowania szerzej zarysowanego pojęcia tekstu jako tekstu kultury. Zamierzamy jednak przede wszystkim przypomnieć o wadze samych dokumentów i o intelektualnej płodności dialogu z literaturą. (...) Postulat powrotu do tekstów nie musi czynić z literatury autonomicznego bytu ani niepodważalnego autorytetu, nie ogranicza też zakresu pytań, jakie jej zadajemy. Świadczy o tym rozpiętość tematyczna artykułów zamieszczonych w tym tomie, obejmująca pytania o zasady, analizy szczegółowe i badania historycznoliterackie. (...)
Książkę dedykujemy Profesorowi Karolowi Sauerlandowi, dziękując mu za to, że uczył nas i nadal uczy, jak uprawiać nasze rzemiosło, jak polemizować z tekstami bez ich kaleczenia, wychodzić poza nie i znów do nich wracać, po prostu jak myśleć filologicznie.
Kamilla Najdek
