Szkoła rodzenia. Kiedy się zapisać? Czy warto uczestniczyć w zajęciach?

Szkoła rodzenia. Kiedy się zapisać? Czy warto uczestniczyć w zajęciach?Szkoła rodzenia pozwala przyszłej mamie przygotować się do porodu, połogu i opieki nad noworodkiem. Co właściwie robi się jednak na zajęciach? Czy partner jest podczas nich niezbędny? Kiedy jest najlepszy moment na rozpoczęcie nauki? Poniżej rozwiewamy wątpliwości i dajemy garść cennych wskazówek, które powinny pomóc w wyborze odpowiedniej szkoły rodzenia.

Zanim się zapiszesz

Decydując się na odbycie kursu w szkole rodzenia, musimy sprawdzić, czy ciąża przebiega prawidłowo i poprosić lekarza prowadzącego o zaświadczenie niezbędne podczas przyjęcia. Prowadzący zajęcia po prostu muszą mieć pewność, że ćwiczenia, jakie proponują, nie zaszkodzą mamie ani dziecku.

Jeżeli lekarz nie wyrazi zgody na ćwiczenia, ale nie zalecił leżenia, wciąż można uczęszczać na zajęcia teoretyczne. Zdobyta podczas nich wiedza na pewno przyda się podczas porodu, połogu i opieki nad dzieckiem.

Jak wyglądają zajęcia w szkole rodzenia?

W zależności od tego, jaką szkołę wybierzesz, zajęcia mogą mieć formę kilkudniowych warsztatów (wielu rodziców decyduje się kurs weekendowy) lub cotygodniowych sesji trwających 6 tygodni, a nawet dłużej.

Typowe zajęcia w szkole rodzenia składają się z:

  • wykładów,
  • dyskusji,
  • warsztatów,
  • i ćwiczeń, które prowadzą przeszkoleni specjaliści.

Podczas zajęć praktycznych trenowane są przede wszystkim metody oddychania, parcia i łagodzenia bólu naturalnymi sposobami. Omawiane są również najkorzystniejsze pozycje porodowe oraz techniki masażu relaksacyjnego – to szczególnie wartościowa wiedza dla ojców, którzy zamierzają uczestniczyć w porodzie.

Bez względu na to, czy partner będzie obecny przy narodzinach dziecka, czy nie, rekomendowane jest, aby brał udział w zajęciach szkoły rodzenia. To pozwoli mu lepiej zrozumieć, co czuje jego partnerka oraz zdobyć umiejętności niezbędne w opiece nad dzieckiem. Jego obecność podczas zajęć nie jest jednak obowiązkowa. Czasem zdarza się, że ciężarnym towarzyszą ich własne matki, siostry, koleżanki albo przychodzą do szkoły same. Wszystko zależy od indywidualnej sytuacji młodej mamy.

Jak wybrać odpowiednią szkołę rodzenia?

Większość szpitali oferuje bezpłatne zajęcia w ramach szkoły rodzenia, ale można też zdecydować się na zajęcia w prywatnej szkole. Wybierając placówkę, koniecznie należy zwrócić uwagę na tematykę zajęć, które wbrew pozorom nie dotyczą samego porodu. Program obejmuje zazwyczaj znacznie szerszy zakres tematyczny. Warto poszukać zatem szkoły, która omawia:

  • zdrowy styl życia w czasie ciąży, w tym dietę,
  • dolegliwości występujące w okresie ciąży, niepokojące objawy, badania diagnostyczne i konsultacje medyczne w czasie ciąży,
  • ćwiczenia, które pozwolą zachować sprawność i aktywność podczas ciąży,
  • zakup wyprawki dla noworodka,
  • oznaki porodu; kiedy zadzwonić do lekarza lub położnej,
  • przyjęcie do szpitala, zasady obowiązujące na porodówce, oddziale położniczym i noworodkowym,
  • przygotowanie Planu Porodu,
  • normalny postęp porodu,
  • techniki radzenia sobie z bólem,
  • pomoc partnera w czasie porodu,
  • najczęstsze powikłania i niespodziewane sytuacje podczas porodu,
  • informacje o różnych metodach porodu i interwencjach, takich jak poród kleszczowy, poród z użyciem próżnociągu oraz cesarskie cięcie,
  • emocje i uczucia podczas ciąży, porodu i po porodzie,
  • podstawy karmienia piersią,
  • opiekę nad noworodkiem.

Ponadto warto kierować się następującymi kryteriami:

  • Liczba uczestników nie powinna być zbyt duża.
  • Lokalizacja powinna być na tyle dogodna, żeby umożliwić swobodny dojazd samochodem lub komunikacją miejską.
  • Wyposażenie sali powinno pozwolić na komfortowe spędzenie czasu podczas wykładów oraz na swobodne wykonywanie ćwiczeń (powinna być wystarczająca liczba piłek, materaców, karimaty, worków sako, wanienek, lalek czy pieluszek).
  • Zajęcia powinni prowadzić wykształceni specjaliści z bogatym doświadczeniem, do których kursanci mogą zwracać się z indywidualnymi pytaniami i potrzebami; powinni być to lekarze, położne, fizjoterapeuci i psychologowie.
  • Nieobecność na zajęciach powinna być możliwa do nadrobienia podczas indywidualnych spotkań bądź za pomocą dodatkowych materiałów szkoleniowych (podręczników, dostępu do materiałów video i online).
  • Szkoła powinna prowadzić zajęcia „przypominające” dla rodziców, którzy już mają dzieci.
  • Opinie byłych kursantów powinny być pozytywne i zachęcające.

Warto zadbać również o to, żeby metody prowadzących zgadzały się z oczekiwaniami i wyobrażeniami rodzącej. Jeśli przyszła mama chciałaby za wszelką cenę uniknąć przeciwbólowych farmaceutyków, powinna znaleźć specjalistów kładących nacisk na naturalne metody walki z bólem. I odwrotnie – jeśli rodząca zakłada, że będzie konieczne znieczulenie, niech znajdzie szkołę, w której dowie się o wszelkich możliwych sposobach znieczulenia okołoporodowego.

Kiedy do szkoły rodzenia?

Zajęcia najlepiej rozpocząć na przełomie II-III trymestru. W takim przypadku wystarczy jedno spotkanie tygodniowo (jest ich na ogół od 6. do 9.). Rodzące, które wstępują do szkoły później, np. w okolicach 30. tygodnia ciąży, powinny zarezerwować dwa dni w tygodniu na zajęcia. Zaleca się bowiem, aby nauka w szkole rodzenia kończyła się ok. 4 tygodnie przed porodem.

Kobiety spodziewające się bliźniaków powinny rozpocząć zajęcia wcześniej, ok. 22.-24. tygodnia ciąży, ponieważ ryzyko wcześniejszego porodu jest większe. Kurs dla rodziców spodziewających się bliźniąt przebiega nieco inaczej. Raczej pozbawiony jest ćwiczeń, a rodzice przygotowywani są do cięcia cesarskiego, bo z reguły tak kończy się ciąża bliźniacza. Tata dzieci jest na wykładach niezbędny, ponieważ jego pomoc po porodzie będzie nieoceniona.

Co zrobić, gdy z różnych powodów nie można uczestniczyć w zajęciach w szkole rodzenia?

Warto zaopatrzyć się w dostępne materiały: książki, filmy i pomoce online i starać się wykonywać ćwiczenia indywidualnie. Aby uzyskać odpowiedzi na ważne pytania i rozwiać swoje wątpliwości, warto umówić się na indywidualne spotkania z położną lub szczegółowo wypytać lekarza.

Jeśli mamy jednak czas i warunki ku temu, by uczestniczyć w zajęciach szkoły rodzenia, nie rezygnujmy z nich. Kursanci otrzymują podczas nich nie tylko cenną wiedzę, ale także ogromne wsparcie emocjonalne. Dodatkowo umożliwiają one poznanie osób, które będą miały dziecko w podobnym wieku, co pozwala na dzielenie się doświadczeniami i refleksjami, a czasem nawet na zawiązanie dłuższych relacji i przyjaźni.

Pamiętajmy jednak, że szkoła rodzenia, mimo licznych zalet, nie gwarantuje szybkiego, bezbolesnego i bezproblemowego porodu czy połogu. Tego, w jakich okolicznościach przyjdzie na świat maluszek, nie da się niestety przewidzieć.

Oprac. Anna Dobiecka
Konsultacja specjalistyczna: Elżbieta Chruścińska, doświadczona położna

Program SMYK & Spółka